Uykudaş; uykunu bilimsel ve pratik yollarla iyileştirmeyi hedefleyen, Türkçe bir mobil uygulamadır.
Psikologlar ve bilgisayar mühendisleri tarafından, psikoloji literatüründeki kanıta dayalı teknikler temel alınarak geliştirilir. Amaç; mobil uygulama aracılığıyla düşünce, duygu ve davranışlarını daha sağlıklı bir uyku düzenine taşımana yardımcı olmak.
Uykudaş nasıl gelişir?
Uykudaş, sürekli döngüsel bir süreçle gelişir:
- Bilimsel temel: Psikolog ekip, uyku kalitesini etkileyen kanıta dayalı teknikleri tarar ve seçer.
- Uygulamaya uyarlama: Seçilen teknikler, yazılım ekibiyle birlikte kullanıcı dostu akışlara dönüştürülür.
- Geliştirme: Teknikler, yazılımcı ekip tarafından mobil ekranlara uyarlanır.
- Test ve iyileştirme: Psikolojik ve teknolojik olarak etki değerlendirmesi yapılır; sonuçlara göre içerikler düzenli biçimde revize edilir. (Araştırma ve testler devam etmekte.)
Uykudaş nasıl etki eder?
Uykudaş, uykunu etkileyen davranışsal, bilişsel ve duygusal etkenler üzerinde dijital müdahaleler sunar.
1. Davranış odaklı müdahaleler
- Her gün benzer saatlerde uyuyup uyanma alışkanlığını destekler.
- Yatağı yalnızca uyku için kullanmanı teşvik eder.
- Işık, ekran ve gevşeme ipuçlarıyla rahatlatıcı bir uyku öncesi rutin kurmana yardımcı olur.
2. Bilişsel (düşünce) odaklı müdahaleler
- Uykuyla ilgili otomatik düşüncelerini fark etmeni sağlar ("Uyuyamazsam mahvolurum" gibi).
- Zihin akışına mesafe koyma ve düşünceleri gözlemleme becerilerini destekler.
- Uyku deneyimini iyileştirmek için düşünceleri yeniden yapılandırmana yardımcı olur.
3. Duygu odaklı müdahaleler
- Uykuyu etkileyen duyguları fark etme ve kabul becerilerini güçlendirir.
- Duygusal yoğunluğu düzenleyen kısa egzersizler sunar.
- Yatmadan önce ve sabah, uykuya yönelik olumlu duyguları artırmayı hedefler.
Daha fazla arka plan bilgisi istersen Uyku 101 bölümüne göz atabilirsin.
Neden Uykudaş?
- Bilime dayanır: Düzenli kullandığında uykunda uzun süreli olumlu etkiler oluşturmayı hedefler.
- Diğer psikolojik rahatsızlıklar: Egzersizler doğrudan uykusuzluk belirtilerini hedeflese de; eşlik eden kaygı ve depresif belirtilerle başa çıkmanı da destekler.
- Zamana uygun çözümler sunar: Uykuya hazırlık, "uyuyamama" anı ve gün içi için ayrı egzersizlerle, uykusuzluğun farklı zamanlarında yanında olur.
Uykudaş senin için uygun mu?
- Uykuya dalmakta zorlanıyorsan, gece sık uyanıyor veya sabah dinlenmemiş hissediyorsan.
- Uyku alışkanlıklarını izlemek, düzenlemek ve küçük adımlarla sürdürülebilir hâle getirmek istiyorsan.
- Uykunu zorlayan düşüncelerle daha sağlıklı başa çıkmak istiyorsan.
- Gün boyunca ve geceleri, uykuya dair daha olumlu duygular yaşamak istiyorsan.
Önemli not: Uykudaş bir tıbbi tanı/tedavi sunmaz. Şiddetli, uzun süredir devam eden ya da biyolojik bir neden şüphesi taşıyan uyku sorunların varsa, uygulamayı kullanmadan önce bir sağlık uzmanına danışmanı öneririz.
